Wymiana okien, remont elewacji czy zwykłe malowanie klatki schodowej a konserwator mówi „nie”? Co można zrobić przy zabytku i dlaczego jedne prace wymagają pozwolenia, a inne nie? Odpowiedzi na te pytania przynosi najnowszy poradnik Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Prace przy zabytkach. Poradnik dla inwestorów”. O publikacji opowie jej autorka, Paula Drzymała. Spotkanie odbędzie się w ramach projektu Apteka Zabytków 24 marca o godz. 17.30 w siedzibie Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Warszawie.
„Prace przy zabytkach” to pierwszy poradnik poświęcony procesowi inwestycyjnemu przy zabytkach, napisany przystępnym językiem. Publikacja jest skierowana do wszystkich, którzy planują prace przy zabytku, ale nie wiedzą, od czego zacząć, do kogo się zwrócić ani kogo zatrudnić, aby prace zostały wykonane zgodnie z zasadami konserwatorskimi. Książka stanowi praktyczny przewodnik, prowadzący krok po kroku przez cały proces – od rozpoznania obiektu, przez formalności i kontakt z urzędem konserwatorskim, aż po realizację i odbiór prac. Autorka porządkuje obowiązki inwestora i podpowiada, jak uniknąć najczęstszych błędów. Wyjaśnia m.in., czym różni się wpis indywidualny od obszarowego, kiedy urząd ma miesiąc, a kiedy dwa miesiące na odpowiedź oraz jak czytać decyzje konserwatorskie.
Z poradnika czytelnik dowie się również m.in.:
- jakie prace wymagają pozwolenia konserwatorskiego,
- co wolno zrobić w trakcie trwającego postępowania o wpis do rejestru,
- jak przygotować dokumentację, aby uniknąć wielokrotnych uzupełnień,
- kiedy warto umówić się na spotkanie konsultacyjne z konserwatorem.
Paula Drzymała napisała ten praktyczny poradnik, opierając się na swoim wieloletnim doświadczeniu w pracy przy inwestycjach konserwatorskich. Zamiast cytować przepisy ustaw, publikacja wyjaśnia mechanizmy działania administracji oraz realne konsekwencje decyzji podejmowanych już na etapie planowania remontu. Zawiera także checklisty, schematy postępowań oraz wzory pism do wykorzystania w praktyce.
Spotkanie, które poprowadzi Łukasz Gazur – dziennikarz i prezenter, zastępca redaktora naczelnego magazynu „Spotkania z Zabytkami” – będzie okazją do rozmowy o najczęstszych błędach popełnianych przy remontach zabytków oraz tym, jak pogodzić potrzeby inwestorów z ochroną dziedzictwa.
Informacje organizacyjne
📆Data: 24 marca 2026 r.
⏰Godzina: 17.30
📍Miejsce: ul. Nowy Świat 18/20, 00-373 Warszawa
🎫Wstęp wolny
Książka została wydana w serii „Vademecum NID”, w której publikowane są poradniki skierowane do różnych grup odbiorców i poświęcone konkretnym zagadnieniom związanym z codzienną, praktyczną ochroną zabytków. Publikacja jest dostępna na stronie ksiegarnia.nid.pl – bezpłatnie w wersji elektronicznej oraz w cenie 30 zł w wersji drukowanej.
Link do pobrania książki: Prace przy zabytkach. Poradnik dla inwestorów

Organizatorem spotkania jest Narodowy Instytut Dziedzictwa. Spotkanie odbywa się w ramach projektu Apteka Zabytków Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie oraz Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą POLONIKA, partnerów wydarzenia.

