22 sierpnia 2025 roku w Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej Lasów Miejskich Warszawa odbyła się inauguracja 3. edycji Dni Architektury Drewnianej – ogólnopolskiej inicjatywy promującej ochronę i popularyzację tradycyjnego budownictwa drewnianego. W wydarzeniu wzięła udział m.in. dyrektorka NID Marlena Happach.
Wydarzenie zainaugurowało cykl wydarzeń, który obejmie aż 11 województw. W ostatnie dwa weekendy sierpnia (23–24 oraz 30–31 sierpnia) uczestnicy będą mogli wziąć udział w spacerach, wykładach, warsztatach, a także zwiedzać wyjątkowe drewniane obiekty, w tym takie, które na co dzień są niedostępne dla publiczności.
Spotkanie odbyło się w Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej Lasów Miejskich Warszawa, mieszczącym się w odremontowanej, zabytkowej leśniczówce przy ul. Rydzowej 1 – jednym z najcenniejszych przykładów drewnianej architektury gospodarki leśnej w stolicy.
Leśniczówka, przez blisko 130 lat była zamieszkiwana przez leśniczych opiekujących się Lasem Kabackim. To doskonale zachowany przykład zrębowej architektury drewnianej. Budynek został wpisany do rejestru zabytków już w 1987 roku, ale jego pełny potencjał został wydobyty dopiero niedawno – w ramach kompleksowego remontu zakończonego w 2022 roku.
Podczas prac konserwatorskich dokonano niezwykłego odkrycia – oryginalnych polichromii, w tym geometrycznych wzorów i rozety na suficie. Fragmenty tych malowideł zostały zachowane jako tzw. świadkowie, a reszta wiernie odtworzona.
Podczas inauguracji Dni Architektury Drewnianej 2025 dyrektorka Narodowego Instytutu Dziedzictwa Marlena Happach podkreśliła, że to wydarzenie jest nie tylko okazją do rozmowy o ochronie i konserwacji zabytków, ale także o tym, jak tradycyjne budownictwo może inspirować współczesnych architektów i mieszkańców.
„Często myślimy, że architektura regionalna to coś muzealnego, zamkniętego w skansenie. Tymczasem jest dokładnie odwrotnie, to odpowiedź na nasze współczesne potrzeby. Dzięki niej możemy mieszkać w domach pięknych, funkcjonalnych i jednocześnie wpisujących się w krajobraz i lokalną tradycję. To dialog, nie kopiowanie przeszłości” – dodała.
Następnie głos zabrali kierownik działu ds. promocji i dydaktyki Lasów Miejskich Warszawa Łukasz Karabowicz, Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków Marcin Dawidowicz oraz Dyrektor Biura Stołecznego Konserwatora Zabytków Michał Krasucki.
Uczestnicy wysłuchali prelekcji o działaniach Centrum Architektury Drewnianej NID, które prowadzi intensywne działania edukacyjne, badawcze i popularyzuje wartość tradycyjnego budownictwa. Natalia Skiepko i Agata Mucha opowiadały o budowaniu świadomości społecznej i kompetencji w zakresie ochrony zabytkowej architektury drewnianej.
Kolejne wystąpienie, przygotowane przez Anetę Bojanowską i Małgorzatę Jaworską z Biura Stołecznego Konserwatora Zabytków, dotyczyło inwentaryzacji drewnianej architektury Warszawy. Prelegentki omówiły także skomplikowany proces remontu zabytkowej leśniczówki w Lesie Kabackim oraz wyzwania związane z konserwacją odkrytych polichromii.
Po części wykładowej uczestnicy mieli okazję zwiedzić leśniczówkę. Oprowadzenie prowadził Bartosz Popczyński z Lasów Miejskich Warszawa, który szczegółowo opowiadał o historii budynku, jego pierwotnych funkcjach oraz ostatniej przemianie i remoncie. Warto wspomnieć, że prace konserwatorskie zostały docenione przez ekspertów i wyróżnione w konkursie Zabytek Zadbany, którego procedurę prowadzi Narodowy Instytut Dziedzictwa.
Tegoroczna edycja DAD to nie tylko różnorodne wydarzenia odbywające się całej Polsce. To również apel o dostrzeżenie kruchości i piękna tego dziedzictwa – zanim bezpowrotnie zniknie z naszego krajobrazu.
Pełny program wydarzeń regionalnych oraz informacje o zapisach dostępne są na stronie: nid.pl/wydarzenia
Współorganizatorem inauguracji były Lasy Miejskie Warszawa.
Dni Architektury Drewnianej są organizowane w ramach działalności Pracowni Terenowej Centrum Architektury Drewnianej Narodowego Instytutu Dziedzictwa.
Dni Architektury Drewnianej 2025 odbywają się pod honorowym patronatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Patronami medialnymi wydarzenia są Polskie Radio oraz TVP 3.