{"id":9752,"date":"2023-02-01T13:29:41","date_gmt":"2023-02-01T12:29:41","guid":{"rendered":"https:\/\/nid.pl\/?p=9752"},"modified":"2023-02-01T13:30:18","modified_gmt":"2023-02-01T12:30:18","slug":"zapusty-czyli-karnawal-po-polsku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nid.pl\/en\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/","title":{"rendered":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku"},"content":{"rendered":"<p><strong>O karnawale w Wenecji czy Rio de Janeiro s\u0142ysza\u0142 prawie ka\u017cdy. Cudze chwalicie, a czy swoje znacie? Ile wiemy o polskim dziedzictwie kulturowym tego okresu? Kt\u00f3re zwyczaje kultywowane s\u0105 do dzi\u015b?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mi\u0119sopusty od czarta wymy\u015blone<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W dawnej Polsce, od \u015bwi\u0119ta Objawienia Pa\u0144skiego do \u015arody Popielcowej, organizowano zabawy w przer\u00f3\u017cnej formie. Staropolski karnawa\u0142 mia\u0142 r\u00f3\u017cne ods\u0142ony, ale pewne jest, \u017ce by\u0142 huczny. Chciano, bowiem odreagowa\u0107 przed czterdziestoma dniami obyczajowej i kulinarnej ascezy. W czasach staropolskich okres uczt i zabaw nazywano zapustami, a ich ostatni, najbardziej intensywny etap mi\u0119sopustem. XIX-wieczny polski etnograf Oskar Kolberg odnotowa\u0142:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013 W prawie ka\u017cdym domu my\u015bl\u0105 o zabawa<\/em>c<em>h, aby przed d\u0142ugim uspokojeniem postu nahula\u0107 si\u0119 do woli.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Karnawa\u0142owym uciechom oddawali si\u0119 ludzie r\u00f3\u017cnych stan\u00f3w: od ziemia\u0144stwa, przez mieszcza\u0144stwo, po ch\u0142opstwo. Co dzia\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas w staropolskich dworkach czy pod strzech\u0105? Przede wszystkim jedzono \u2013 du\u017co i t\u0142usto, poniewa\u017c mia\u0142o to by\u0107 po\u017cegnanie mi\u0119sa na ca\u0142e 40 dni Wielkiego Postu.<\/p>\n\n\n\n<p>Zabawy nie zawsze by\u0142y aprobowane przez \u00f3wczesne duchowie\u0144stwo. W XVI wieku zapustowe nieumiarkowanie pot\u0119pia\u0142 jezuita ksi\u0105dz Jakub Wujek:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 <em>Mi\u0119sopusty od czarta wymy\u015blone bardzo pinie zachowuj\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei kalwin Grzegorz z \u017barnowca poucza\u0142:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013\u00a0 Wi\u0119kszy zysk czynimy diab\u0142u trzy dni rozpustnie mi\u0119sopustuj\u0105c, ani\u017celi Bogu czterdzie\u015bci dni nieochotnie poszcz\u0105c.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ta\u0144ce<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Zimow\u0105 por\u0105 rozta\u0144czone by\u0142y szlacheckie pa\u0142ace i dworki. Organizowano wystawne bale. W XVIII wieku w miastach popularne sta\u0142y si\u0119 bale maskowe. Zwyczaj ten dotar\u0142 do Polski z W\u0142och. Przy muzyce ta\u0144czono polonezy, mazury, kujawiaki, krakowiaki czy oberki. Dzi\u015b pod wsp\u00f3ln\u0105 nazw\u0105 \u2013 polskie ta\u0144ce narodowe \u2013 mo\u017cemy znale\u017a\u0107 je na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajowej Li\u015bcie Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Polskie ta\u0144ce narodowe by\u0142y chronione przed zapomnieniem i dbano o ich przekazywanie z pokolenia na pokolenie niemal od pocz\u0105tk\u00f3w ich powstawania. Tradycja ta \u017cy\u0142a na dworkach szlacheckich, dworach kr\u00f3lewskich, balach w pa\u0142acach i zabawach w resursach, w widowiskach operowych, baletach i programach zespo\u0142\u00f3w profesjonalnych. Obecnie \u017cyje w setkach zespo\u0142\u00f3w artystycznych, nieprofesjonalnego ruchu artystycznego oraz w domach ta\u0144ca.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kuligi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W ramach zapustowej zabawy ziemia\u0144stwo nierzadko organizowano kuligi, czyli uroczysty przejazd saniami z zaprz\u0119\u017conymi do nich ko\u0144mi. Wed\u0142ug kronikarskich opis\u00f3w, by\u0142 to najbardziej widowiskowy element zapustowych odwiedzin. Z relacji XVIII- wiecznego historyka, J\u0119drzeja Kitowicza, wynika, \u017ce te objazdowe uczty trwa\u0142y nieraz, a\u017c do opr\u00f3\u017cnienia spi\u017carni kolejnych gospodarzy. Bogatsi ziemianie zatrudniali kapele, kt\u00f3re przygrywa\u0142y, jad\u0105c na osobnych saniach, a nad wszystkim czuwa\u0142 wodzirej.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wy\u015bcigi kumoterek<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kumoterki \u2013 w XIX wieku pod Tatrami \u2013 pe\u0142ni\u0142y funkcje powszechnego zimowego pojazdu transportowego. Pierwotnie mia\u0142y prost\u0105 drewnian\u0105 konstrukcj\u0119 skrzyniow\u0105, mieszcz\u0105c\u0105 dwie osoby. Z czasem zyskiwa\u0142y pi\u0119kne rze\u017abienia, \u015bwiadcz\u0105ce o kunszcie snycerskim g\u00f3rali. Ich nazwa pochodzi od kumotr\u00f3w \u2013 rodzic\u00f3w chrzestnych, kt\u00f3rzy takimi sankami zawozili niemowl\u0119 do chrztu.<\/p>\n\n\n\n<p>Wraz z nap\u0142ywem turyst\u00f3w pod Tatry, kumoterki zacz\u0119\u0142y traci\u0107 swoj\u0105 pragmatyczn\u0105 funkcj\u0119, wyparte przez bardziej pojemne sanie, kt\u00f3re do dzi\u015b u\u017cywane s\u0105 na Podhalu.<\/p>\n\n\n\n<p>Na nowo g\u00f3ralskimi kumoterkami zainteresowano si\u0119 w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym. W\u00f3wczas Wojsko Polskie wypoczywaj\u0105ce w Zakopanem organizowa\u0142o zimowe zawody konne, do kt\u00f3rych zaprosili g\u00f3rali. Jednak po II wojnie \u015bwiatowej zaniechano organizacji tej imprezy, a\u017c do 1973 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b te niezwykle barwne imprezy sportowe trwaj\u0105 cz\u0119sto nawet 2 miesi\u0105ce, w okresie karnawa\u0142u, skupiaj\u0105c wok\u00f3\u0142 siebie nie tylko g\u00f3rali-koniarzy, lecz tak\u017ce sporo turyst\u00f3w. W trakcie wy\u015bcigu zawodnicy maj\u0105 do pokonania tor o d\u0142ugo\u015bci od 800 do 1400 metr\u00f3w. Zaprz\u0119giem powozi m\u0119\u017cczyzna nazywany kumotrem, drug\u0105 osob\u0105 w parze jest kobieta zwana kumosk\u0105, kt\u00f3ra poprzez balans cia\u0142em ma za zadanie stabilizowa\u0107 tor jazdy i nie dopu\u015bci\u0107 do wywrotki. Obecnie w czasie karnawa\u0142u rywalizacj\u0119 kumoterek mo\u017cna obejrze\u0107 w siedmiu miejscowo\u015bciach na Podhalu: Zakopanem, Ko\u015bcielisku, Bia\u0142ym Dunajcu, Poroninie, Bukowinie Tatrza\u0144skiej, Szaflarach i Lud\u017amierzu.<\/p>\n\n\n\n<p>Zwyczaj zosta\u0142 wpisany na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajow\u0105 List\u0119 Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a> w 2017 roku.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wodzenie nied\u017awiedzia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Polskie wsie \u2013 niezale\u017cnie od regionu \u2013 przemierza\u0142y korowody przebiera\u0144c\u00f3w. Kolorowe przemarsze przebiera\u0144c\u00f3w i kol\u0119dnik\u00f3w popularne by\u0142y zw\u0142aszcza na wsiach. Przebierano si\u0119 za postacie zwierz\u0119ce (koz\u0119, nied\u017awiedzia, konia, bociana, tura), alegoryczne (diab\u0142a czy \u015bmier\u0107) b\u0105d\u017a ludzkie (\u017byda, Cygana, ksi\u0119dza, doktora). Obecno\u015b\u0107 maszkar zwierz\u0119cych mia\u0142a pobudzi\u0107 przyrod\u0119 i spowodowa\u0107 szybkie nadej\u015bcie wiosny. Orszak otwiera\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Zapust, czyli s\u0142omiana kuk\u0142a. Grupa przebiera\u0144c\u00f3w chodzi\u0142a od domu do domu, przy akompaniamencie muzyki z instrument\u00f3w ludowych, domagaj\u0105c si\u0119 od gospodarzy pocz\u0119stunku. Pannom i kawalerom, recytuj\u0105c frywolne wierszyki, \u017cyczono szybkiego o\u017cenku b\u0105d\u017a zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcia, a nawet \u017cartobliwie karano za staropanie\u0144stwo, np. pozorowan\u0105 ch\u0142ost\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d regionalnych zwyczaj\u00f3w na szczeg\u00f3lne wyr\u00f3\u017cnienie zas\u0142uguje ten, kt\u00f3ry kontynuowany jest do dzi\u015b w kilkudziesi\u0119ciu miejscowo\u015bciach w wojew\u00f3dztwie opolskim i nierzadko anga\u017cuje ca\u0142\u0105 lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Barwny korow\u00f3d, kt\u00f3remu przewodzi nied\u017awied\u017a, zwany te\u017c berem,\u00a0 w\u0119druje od drzwi do drzwi, by odwiedzi\u0107 wszystkie gospodarstwa. Etnograf i poeta, J\u00f3zef Lompe w 1842 roku relacjonowa\u0142:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 <em>Obwodz\u0105 na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku m\u0119\u017cczyzn\u0119 owini\u0119tego w grochowiny, kt\u00f3ry symbolizuje nied\u017awiedzia. Prowadz\u0105cy trzyma go na powrozie i w ten spos\u00f3b obaj, cz\u0119sto w asy\u015bcie grajk\u00f3w i na oczach mieszka\u0144c\u00f3w, czyni\u0105 obch\u00f3d po ca\u0142ej wsi<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Taniec gospodarzy ze s\u0142omianym lub futrzanym nied\u017awiedziem mia\u0142 zapewni\u0107 szcz\u0119\u015bcie, dostatek i urodzaj. Dawniej zwyczaj mia\u0142 znaczenie magiczne, dzi\u015b to rodzaj integruj\u0105cej zabawy oraz widowisko, kt\u00f3re podkre\u015bla ich to\u017csamo\u015b\u0107. Bez tej tradycji trudno wyobrazi\u0107 sobie opolski karnawa\u0142. Dlatego w 2019 roku zwyczaj wodzenia bera doczeka\u0142 si\u0119 wpisu na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajow\u0105 List\u0119 Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Chodzenie z koz\u0105<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajow\u0105 List\u0119 Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a> w 2020 roku zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c wpisany niebanalny zwyczaj karnawa\u0142owy, do dzi\u015b kultywowany na Kujawach.\u00a0 \u201eChodzenie z koz\u0105\u201d to zwyczaj obchodzenia dom\u00f3w przez grupy przebiera\u0144c\u00f3w od t\u0142ustego czwartku do wtorku przed Popielcem. Jest to kontynuacja dawnych ludowych praktyk o charakterze magicznym, kt\u00f3rych celem by\u0142o zapewnienie urodzaju. W\u015br\u00f3d przebiera\u0144c\u00f3w dominuj\u0105 postaci zwierz\u0119ce, jak r\u00f3wnie\u017c figury ludzkie oraz r\u00f3\u017cnie nazywane postaci dwoiste, na przyk\u0142ad: \u201edziad na babie\u201d czy \u201e\u017cywy na umar\u0142ym\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>W ramach obchod\u00f3w zapustnych, odbywa si\u0119 zabawa taneczna zwana, \u201epodkozio\u0142kiem\u201d. Niegdy\u015b pe\u0142ni\u0142a istotn\u0105 rol\u0119 obrz\u0119dow\u0105, o charakterze matrymonialnym. Okre\u015blenie to pierwotnie dotyczy\u0142o zabawy ch\u0142opc\u00f3w i\u00a0panien. Jej uczestnicy za ka\u017cdy taniec sk\u0142adali drobn\u0105 monet\u0119 \u201epod kozio\u0142ka\u201d. Kawalerowie p\u0142acili za taniec z\u00a0wybrank\u0105, natomiast dziewcz\u0119ta pozostaj\u0105ce bez adoratora same uiszcza\u0142y op\u0142at\u0119 za ta\u0144czenie z\u00a0ch\u0142opakiem.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Babski comber na \u015al\u0105sku Opolskim<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Comber to wywodz\u0105ca si\u0119 ze \u015bredniowiecza ludowa zabawa zapustna, kt\u00f3ra dawniej odbywa\u0142a si\u0119 w r\u00f3\u017cnych regionach Polski. Wed\u0142ug jednej z teorii, zwyczaj pochodzi z Krakowa, a wed\u0142ug innej, \u017ce trafi\u0142 na ziemie polskie za spraw\u0105 osadnik\u00f3w niemieckich. Tradycja spotka\u0144 w kobiecym gronie organizowanych w czasie karnawa\u0142u nadal \u017cywa jest na \u015al\u0105sku Opolskim, co zosta\u0142o wyr\u00f3\u017cnione wpisem na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajow\u0105 List\u0119 Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a> w 2020 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Do II Wojny \u015awiatowej, babski comber by\u0142 czasem inicjacji. Funkcjonowa\u0142 jako obrz\u0119d przej\u015bcia dla m\u0142odych m\u0119\u017catek inicjowany przez starsze zam\u0119\u017cne gospodynie. Do\u015bwiadczone m\u0119\u017catki zaprasza\u0142y m\u0142\u00f3dki na biesiad\u0119. M\u0142ode m\u0119\u017catki musia\u0142y si\u0119 opiera\u0107, a starsze kole\u017canki na si\u0142\u0119 wci\u0105ga\u0142y je do korowodu \u2013 by\u0142 to rodzaj inscenizacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Z czasem babskie combry sta\u0142y si\u0119 okazj\u0105 do zabaw dla wszystkich kobiet, niezale\u017cnie od stanu cywilnego. Obecnie, biesiada w ka\u017cdej miejscowo\u015bci ma nieco inny scenariusz. Jednak wsp\u00f3lnymi cechami combr\u00f3w s\u0105 nadal: organizacja zabawy przez mieszkanki jednej miejscowo\u015bci oraz zakaz wst\u0119pu dla m\u0119\u017cczyzn, nie licz\u0105c cz\u0142onk\u00f3w orkiestry, poniewa\u017c elementem kulminacyjnym wszystkich zabaw s\u0105 ta\u0144ce.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Szkubaczki<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Zima to czas, kiedy na polu nie by\u0142o wiele pracy. Dlatego cz\u0119sto w karnawale, w dni powszednie, na \u015al\u0105sku Opolskim odbywa\u0142y si\u0119 \u201eszkubaczki\u201d. Wszystko \u0142\u0105czy\u0142o si\u0119 ze wsp\u00f3lnymi rozmowami, \u015bpiewami oraz wspomnieniami. Zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce m\u0119\u017cczy\u017ani odwiedzali w\u00f3wczas kobiety, p\u0142ataj\u0105c im r\u00f3\u017cne figle. Wiele takich spotka\u0144 ko\u0144czy\u0142o si\u0119 pota\u0144c\u00f3wkami.<\/p>\n\n\n\n<p>Dawniej zwyczaj darcia pierza nale\u017ca\u0142 do obowi\u0105zk\u00f3w wszystkich \u015bl\u0105skich gospody\u0144. Do dzi\u015b zwyczaj przetrwa\u0142 w kilkunastu miejscowo\u015bciach w regionie. Mi\u0119dzypokoleniowy przekaz zdaje si\u0119 w \u017caden spos\u00f3b nie by\u0107 zak\u0142\u00f3cony, dzi\u0119ki czemu tradycja wci\u0105\u017c trwa.<\/p>\n\n\n\n<p>Zwyczaj ten nale\u017cy do grupy zwyczaj\u00f3w gospodarskich znanych w ca\u0142ej Polsce (tzw. prz\u0105dki, skubaczki). W trosce o zachowanie zwyczaju mieszkanki regionu wyst\u0105pi\u0142y z wnioskiem o wpisanie tradycji darcia pierza na <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/dziedzictwo-niematerialne\/krajowa-lista-niematerialnego-dziedzictwa-kulturowego\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Krajow\u0105 List\u0119 Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego<\/a>. Depozytariusze uznali, \u017ce jest to dla nich wa\u017cne i wykazali, \u017ce tradycja jest nadal \u017cywa w ich regionie.<\/p>\n\n\n\n<p>Takie wsp\u00f3lne inicjatywy integruj\u0105 lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Dlatego wa\u017cne jest podtrzymywanie starych tradycji i przekazywanie ich kolejnym pokoleniom.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O karnawale w Wenecji czy Rio de Janeiro s\u0142ysza\u0142 prawie ka\u017cdy. Cudze chwalicie, a czy swoje znacie? Ile wiemy o polskim dziedzictwie kulturowym tego okresu? Kt\u00f3re zwyczaje kultywowane s\u0105 do [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":7,"featured_media":9751,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"off","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-9752","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.5 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"O karnawale w Wenecji czy Rio de Janeiro s\u0142ysza\u0142 prawie ka\u017cdy. Cudze chwalicie, a czy swoje znacie? Ile wiemy o polskim dziedzictwie kulturowym tego okresu? Kt\u00f3re zwyczaje kultywowane s\u0105 do [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nid.pl\/en\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"NID\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-02-01T12:29:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-02-01T12:30:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"760\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"507\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Barbara Halliop\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@NarIDpl\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@NarIDpl\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Barbara Halliop\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\"},\"author\":{\"name\":\"Barbara Halliop\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15\"},\"headline\":\"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku\",\"datePublished\":\"2023-02-01T12:29:41+00:00\",\"dateModified\":\"2023-02-01T12:30:18+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\"},\"wordCount\":1569,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg\",\"articleSection\":[\"Aktualno\u015bci\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\",\"name\":\"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg\",\"datePublished\":\"2023-02-01T12:29:41+00:00\",\"dateModified\":\"2023-02-01T12:30:18+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg\",\"width\":760,\"height\":507,\"caption\":\"A\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/nid.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/\",\"name\":\"NID\",\"description\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/nid.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\",\"name\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png\",\"width\":200,\"height\":197,\"caption\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek\",\"https:\/\/x.com\/NarIDpl\",\"https:\/\/www.instagram.com\/nid.pl\/?hl=pl\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/narodowy-instytut-dziedzictwa\",\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCQXuhKa2uHtmNvLRUSx40JA\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15\",\"name\":\"Barbara Halliop\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1779259487\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1779259487\",\"caption\":\"Barbara Halliop\"},\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/en\/author\/bhalliop\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nid.pl\/en\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID","og_description":"O karnawale w Wenecji czy Rio de Janeiro s\u0142ysza\u0142 prawie ka\u017cdy. Cudze chwalicie, a czy swoje znacie? Ile wiemy o polskim dziedzictwie kulturowym tego okresu? Kt\u00f3re zwyczaje kultywowane s\u0105 do [&hellip;]","og_url":"https:\/\/nid.pl\/en\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/","og_site_name":"NID","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek","article_published_time":"2023-02-01T12:29:41+00:00","article_modified_time":"2023-02-01T12:30:18+00:00","og_image":[{"width":760,"height":507,"url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Barbara Halliop","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@NarIDpl","twitter_site":"@NarIDpl","twitter_misc":{"Written by":"Barbara Halliop","Estimated reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/"},"author":{"name":"Barbara Halliop","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15"},"headline":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku","datePublished":"2023-02-01T12:29:41+00:00","dateModified":"2023-02-01T12:30:18+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/"},"wordCount":1569,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg","articleSection":["Aktualno\u015bci"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/","url":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/","name":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku - NID","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg","datePublished":"2023-02-01T12:29:41+00:00","dateModified":"2023-02-01T12:30:18+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#primaryimage","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/A.-Wierusz-Kowalski-Kulig.-Litewska-sanna_przed-1893r..jpg","width":760,"height":507,"caption":"A"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nid.pl\/2023\/02\/01\/zapusty-czyli-karnawal-po-polsku\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/nid.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Zapusty, czyli karnawa\u0142 po polsku"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nid.pl\/#website","url":"https:\/\/nid.pl\/","name":"NID","description":"Narodowy Instytut Dziedzictwa","publisher":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nid.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization","name":"Narodowy Instytut Dziedzictwa","url":"https:\/\/nid.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png","width":200,"height":197,"caption":"Narodowy Instytut Dziedzictwa"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/zabytek","https:\/\/x.com\/NarIDpl","https:\/\/www.instagram.com\/nid.pl\/?hl=pl","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/narodowy-instytut-dziedzictwa","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCQXuhKa2uHtmNvLRUSx40JA"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15","name":"Barbara Halliop","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1779259487","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1779259487","caption":"Barbara Halliop"},"url":"https:\/\/nid.pl\/en\/author\/bhalliop\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9752","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9752"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9752\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9751"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9752"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9752"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9752"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}