{"id":15854,"date":"2024-01-19T15:30:53","date_gmt":"2024-01-19T14:30:53","guid":{"rendered":"https:\/\/nid.pl\/?p=15854"},"modified":"2024-04-19T10:03:03","modified_gmt":"2024-04-19T08:03:03","slug":"30-lat-pomnikow-historii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nid.pl\/en\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/","title":{"rendered":"30 lat pomnik\u00f3w historii"},"content":{"rendered":"<p><strong>W 2024 roku mija 30 lat odk\u0105d pierwsze zabytki otrzyma\u0142y status pomnika historii. Dzisiaj na li\u015bcie znajduje si\u0119 126 pomnik\u00f3w historii, kt\u00f3re decyzj\u0105 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, po pozytywnym zaopiniowaniu przez Rad\u0119 Ochrony Zabytk\u00f3w, zosta\u0142y uznane za to najcenniejszy zas\u00f3b dziedzictwa materialnego naszego kraju, wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cy si\u0119 pod wzgl\u0119dem warto\u015bci naukowych, historycznych lub artystycznych.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pomniki historii to zabytki o znaczeniu ponadregionalnym, utrwalone w \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej, o wybitnych walorach naukowych, historycznych lub artystycznych. To obiekty, kt\u00f3re mog\u0105 stanowi\u0107 inspiracj\u0119 dla przysz\u0142ych pokole\u0144, dobrze zachowane, z czytelnymi, zharmonizowanymi nawarstwieniami historycznymi, otoczone ochron\u0105 konserwatorsk\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Za pomnik historii mo\u017ce by\u0107 uznany zabytek nieruchomy wpisany do rejestru lub park kulturowy, czyli uszczeg\u00f3\u0142awiaj\u0105c: krajobraz kulturowy, uk\u0142ad urbanistyczny lub ruralistyczny, dzie\u0142o architektury i budownictwa, dzie\u0142o budownictwa obronnego, zabytek techniki, park i ogr\u00f3d, cmentarz, miejsce upami\u0119tniaj\u0105ce wydarzenia historyczne b\u0105d\u017a zwi\u0105zane z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wybitnych osobisto\u015bci lub instytucji oraz zabytek archeologiczny.<\/p>\n\n\n\n<p>Inaczej m\u00f3wi\u0105c, lista pomnik\u00f3w historii to najcenniejszy zas\u00f3b dziedzictwa materialnego naszego kraju. S\u0105 to zabytki, z kt\u00f3rych mo\u017cemy by\u0107 dumni i kt\u00f3re powinny by\u0107 wizyt\u00f3wk\u0105 naszego dziedzictwa na arenie mi\u0119dzynarodowej. To w\u0142a\u015bnie z tej listy Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wybiera obiekty zg\u0142aszane do wpisu na List\u0119 \u015bwiatowego dziedzictwa UNESCO<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Zobacz, jakie pomniki historii znajduj\u0105 si\u0119 w Twojej okolicy \u2013 wszystkie oznaczone s\u0105 na<\/strong> <a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/mapa?sekcja=pomniki-historii\">mapie na portalu zabytek.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Troch\u0119 historii pomnik\u00f3w historii<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Uznanie danego zabytku za pomnik historii \u2013 jako jedn\u0105 z form ochrony najcenniejszych obiekt\u00f3w w Polsce \u2013 zaproponowano ju\u017c w 1962 roku, w ustawie o ochronie d\u00f3br kultury. Zgodnie z tym aktem prawnym, w ten spos\u00f3b wyr\u00f3\u017cniony m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 zabytek nieruchomy o szczeg\u00f3lnej warto\u015bci dla kultury narodowej. Jednak min\u0119\u0142o ponad trzydzie\u015bci lat odk\u0105d pomniki historii pojawi\u0142y si\u0119 w polskim ustawodawstwie, zanim ukaza\u0142o si\u0119 pierwsze rozporz\u0105dzenie realizuj\u0105ce to za\u0142o\u017cenie.<\/p>\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych \u00f3wcze\u015bni cz\u0142onkowie Rady Ochrony Zabytk\u00f3w, w sk\u0142adzie profesor\u00f3w: Janusza Bogdanowskiego, Mariana Arszy\u0144skiego, Jerzego \u0141ozi\u0144skiego, Adama Mi\u0142ob\u0119dzkiego i Micha\u0142a Kobusiewicza, opracowali list\u0119 100 obiekt\u00f3w spe\u0142niaj\u0105cych kryteria opracowane dla miejsc \u015bwiatowego dziedzictwa z uwzgl\u0119dnieniem aspektu historycznego zwi\u0105zanego z dziejami Polski. Na tej podstawie przygotowano pierwsz\u0105 list\u0119 i 8 wrze\u015bnia 1994 roku, \u00f3wczesny Prezydent RP, Lech Wa\u0142\u0119sa wyda\u0142 zarz\u0105dzenia ustanawiaj\u0105ce pierwsze w Polsce pomniki historii. Wpisy uporz\u0105dkowano alfabetycznie, i tak na pierwszej pozycji pojawi\u0142 si\u0119 Biskupin. Kolejne pozycje to Jasna G\u00f3ra w Cz\u0119stochowie, zesp\u00f3\u0142 katedralny we Fromborku, XVII-wieczny zesp\u00f3\u0142 miejski w Gda\u0144sku, katedra w Gnie\u017anie, Kazimierz Dolny, historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta Krakowa, neolityczna kopalnia w Krzemionkach, zamek w Malborku, Ostr\u00f3w Lednicki, Stare i Nowe Miasto w Toruniu, historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta z traktem kr\u00f3lewskim i Wilanowem w Warszawie, kopalnia soli w Wieliczce, zesp\u00f3\u0142 historycznego centrum Wroc\u0142awia oraz historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta w Zamo\u015bciu. W sumie 8 wrze\u015bnia 1994 roku pomnikami historii zosta\u0142o 15 zabytk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Na kolejne rozporz\u0105dzenia trzeba by\u0142o czeka\u0107 sze\u015b\u0107 lat. Od roku 2000, kilka zabytk\u00f3w rocznie uzyskiwa\u0142o to wyr\u00f3\u017cnienie. W ustawie z 2003 roku o ochronie zabytk\u00f3w i opiece nad zabytkami dodano, \u017ce pomnikiem historii mo\u017ce zosta\u0107 nie tylko zabytek nieruchomy wpisany do rejestru, ale r\u00f3wnie\u017c park kulturowy o szczeg\u00f3lnej warto\u015bci dla kultury.<\/p>\n\n\n\n<p>Rekordowym rokiem by\u0142 2017 roku, kiedy lista pomnik\u00f3w historii poszerzy\u0142a si\u0119 o 21 obiekt\u00f3w, co by\u0142o zwi\u0105zane z projektem \u201e100 Pomnik\u00f3w Historii na 100-lecie odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci\u201d. W 2018 roku, 17 zabytk\u00f3w uzupe\u0142ni\u0142o t\u0119 list\u0119, a setnym pomnikiem historii zosta\u0142a Stocznia Gda\u0144ska. Na pocz\u0105tku roku 2024 mamy ju\u017c 126 pomnik\u00f3w historii, najwi\u0119cej, bo 14 w wojew\u00f3dztwie ma\u0142opolskim. Spodziewa\u0107 si\u0119 mo\u017cna, \u017ce lista ta w roku jubileuszowym wyd\u0142u\u017cy si\u0119 znowu, jest jeszcze wiele unikalnych miejsc w Polsce, kt\u00f3re warte s\u0105 wyr\u00f3\u017cnienia, a Narodowy Instytut Dziedzictwa w 2023 roku opracowa\u0142 17 opinii w zwi\u0105zku z nowymi propozycjami pomnik\u00f3w historii.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>W jaki spos\u00f3b zabytek staje si\u0119 pomnikiem historii?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Procedura uznania za pomnik historii jest d\u0142ugotrwa\u0142a, drobiazgowa i anga\u017cuje najwa\u017cniejsze instytucje zajmuj\u0105ce si\u0119 ochron\u0105 zabytk\u00f3w w Polsce. Propozycj\u0119 uznania za pomnik historii zg\u0142aszaj\u0105cy sk\u0142ada do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, za po\u015brednictwem i po zaopiniowaniu przez Wojew\u00f3dzkiego Konserwatora Zabytk\u00f3w. Nast\u0119pnie Departament Ochrony Zabytk\u00f3w Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje to zg\u0142oszenie do Narodowego Instytutu Dziedzictwa, kt\u00f3ry wydaje opini\u0119 co do zasadno\u015bci propozycji uznania obiektu za pomnik historii. Zaopiniowane przez NID zg\u0142oszenie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego przedk\u0142ada do akceptu Radzie Ochrony Zabytk\u00f3w. Po wyra\u017ceniu pozytywnej opinii przez Rad\u0119 Ochrony Zabytk\u00f3w, Departament Ochrony Zabytk\u00f3w przekazuje dokumentacj\u0119 zg\u0142oszenia do NID, kt\u00f3ry przygotowuje projekt rozporz\u0105dzenia Prezydenta RP wraz z uzasadnieniem i za\u0142\u0105cznikiem graficznym. Ostateczny projekt rozporz\u0105dzenia przechodzi jeszcze raz przez r\u0119ce Ministra, a nast\u0119pnie trafia do Prezydenta RP, kt\u00f3ry uznaje obiekt za pomnik historii, okre\u015blaj\u0105c jego granice.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Oznakowania i informacje<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pomniki historii posiadaj\u0105 w\u0142asne logo wykorzystywane do oznaczenia obiektu w terenie oraz we publikacjach maj\u0105cych na celu popularyzacj\u0119 zabytku. Baza wiedzy na temat wszystkich pomnik\u00f3w historii znajduje si\u0119 na stronie <a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/obiekty?sekcja=pomniki-historii&amp;strona=5\">zabytek.pl<\/a>, a informacje szczeg\u00f3\u0142owe na temat procedury na stronie <a href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/pomniki-historii\/\">nid.pl<\/a>. Na kanale YouTube <a href=\"https:\/\/youtube.com\/playlist?list=PL9WzZUVLsKgO-MmuixQJWJgWJg6y6dHPf&amp;si=LbDg0rcr8Cb0ey5a\">TVNID<\/a> zapraszamy do obejrzenia serii film\u00f3w o wybranych pomnikach historii.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 2024 roku mija 30 lat odk\u0105d pierwsze zabytki otrzyma\u0142y status pomnika historii. Dzisiaj na li\u015bcie znajduje si\u0119 126 pomnik\u00f3w historii, kt\u00f3re decyzj\u0105 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":7,"featured_media":15856,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"off","_et_pb_old_content":"<!-- wp:paragraph -->\n<p><strong>W 2024 roku mija 30 lat odk\u0105d pierwsze zabytki otrzyma\u0142y status pomnika historii. Dzisiaj na li\u015bcie znajduje si\u0119 126 pomnik\u00f3w historii, kt\u00f3re decyzj\u0105 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, po pozytywnym zaopiniowaniu przez Rad\u0119 Ochrony Zabytk\u00f3w, zosta\u0142y uznane za to najcenniejszy zas\u00f3b dziedzictwa materialnego naszego kraju, wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cy si\u0119 pod wzgl\u0119dem warto\u015bci naukowych, historycznych lub artystycznych.<\/strong><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Pomniki historii to zabytki o znaczeniu ponadregionalnym, utrwalone w \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej, o wybitnych walorach naukowych, historycznych lub artystycznych. To obiekty, kt\u00f3re mog\u0105 stanowi\u0107 inspiracj\u0119 dla przysz\u0142ych pokole\u0144, dobrze zachowane, z czytelnymi, zharmonizowanymi nawarstwieniami historycznymi, otoczone ochron\u0105 konserwatorsk\u0105.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Za pomnik historii mo\u017ce by\u0107 uznany zabytek nieruchomy wpisany do rejestru lub park kulturowy, czyli uszczeg\u00f3\u0142awiaj\u0105c: krajobraz kulturowy, uk\u0142ad urbanistyczny lub ruralistyczny, dzie\u0142o architektury i budownictwa, dzie\u0142o budownictwa obronnego, zabytek techniki, park i ogr\u00f3d, cmentarz, miejsce upami\u0119tniaj\u0105ce wydarzenia historyczne b\u0105d\u017a zwi\u0105zane z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wybitnych osobisto\u015bci lub instytucji oraz zabytek archeologiczny.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Inaczej m\u00f3wi\u0105c, lista pomnik\u00f3w historii to najcenniejszy zas\u00f3b dziedzictwa materialnego naszego kraju. S\u0105 to zabytki, z kt\u00f3rych mo\u017cemy by\u0107 dumni i kt\u00f3re powinny by\u0107 wizyt\u00f3wk\u0105 naszego dziedzictwa na arenie mi\u0119dzynarodowej. To w\u0142a\u015bnie z tej listy Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wybiera obiekty zg\u0142aszane do wpisu na List\u0119 \u015bwiatowego dziedzictwa UNESCO<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><strong>Zobacz, jakie pomniki historii znajduj\u0105 si\u0119 w Twojej okolicy \u2013 wszystkie oznaczone s\u0105 na<\/strong> <a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/mapa?sekcja=pomniki-historii\">mapie na portalu zabytek.pl<\/a><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><strong>Troch\u0119 historii pomnik\u00f3w historii<\/strong><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Uznanie danego zabytku za pomnik historii \u2013 jako jedn\u0105 z form ochrony najcenniejszych obiekt\u00f3w w Polsce \u2013 zaproponowano ju\u017c w 1962 roku, w ustawie o ochronie d\u00f3br kultury. Zgodnie z tym aktem prawnym, w ten spos\u00f3b wyr\u00f3\u017cniony m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 zabytek nieruchomy o szczeg\u00f3lnej warto\u015bci dla kultury narodowej. Jednak min\u0119\u0142o ponad trzydzie\u015bci lat odk\u0105d pomniki historii pojawi\u0142y si\u0119 w polskim ustawodawstwie, zanim ukaza\u0142o si\u0119 pierwsze rozporz\u0105dzenie realizuj\u0105ce to za\u0142o\u017cenie.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych \u00f3wcze\u015bni cz\u0142onkowie Rady Ochrony Zabytk\u00f3w, w sk\u0142adzie profesor\u00f3w: Janusza Bogdanowskiego, Mariana Arszy\u0144skiego, Jerzego \u0141ozi\u0144skiego, Adama Mi\u0142ob\u0119dzkiego i Micha\u0142a Kobusiewicza, opracowali list\u0119 100 obiekt\u00f3w spe\u0142niaj\u0105cych kryteria opracowane dla miejsc \u015bwiatowego dziedzictwa z uwzgl\u0119dnieniem aspektu historycznego zwi\u0105zanego z dziejami Polski. Na tej podstawie przygotowano pierwsz\u0105 list\u0119 i 8 wrze\u015bnia 1994 roku, \u00f3wczesny Prezydent RP, Lech Wa\u0142\u0119sa wyda\u0142 zarz\u0105dzenia ustanawiaj\u0105ce pierwsze w Polsce pomniki historii. Wpisy uporz\u0105dkowano alfabetycznie, i tak na pierwszej pozycji pojawi\u0142 si\u0119 Biskupin. Kolejne pozycje to Jasna G\u00f3ra w Cz\u0119stochowie, zesp\u00f3\u0142 katedralny we Fromborku, XVII-wieczny zesp\u00f3\u0142 miejski w Gda\u0144sku, katedra w Gnie\u017anie, Kazimierz Dolny, historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta Krakowa, neolityczna kopalnia w Krzemionkach, zamek w Malborku, Ostr\u00f3w Lednicki, Stare i Nowe Miasto w Toruniu, historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta z traktem kr\u00f3lewskim i Wilanowem w Warszawie, kopalnia soli w Wieliczce, zesp\u00f3\u0142 historycznego centrum Wroc\u0142awia oraz historyczny zesp\u00f3\u0142 miasta w Zamo\u015bciu. W sumie 8 wrze\u015bnia 1994 roku pomnikami historii zosta\u0142o 15 zabytk\u00f3w.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Na kolejne rozporz\u0105dzenia trzeba by\u0142o czeka\u0107 sze\u015b\u0107 lat. Od roku 2000, kilka zabytk\u00f3w rocznie uzyskiwa\u0142o to wyr\u00f3\u017cnienie. W ustawie z 2003 roku o ochronie zabytk\u00f3w i opiece nad zabytkami dodano, \u017ce pomnikiem historii mo\u017ce zosta\u0107 nie tylko zabytek nieruchomy wpisany do rejestru, ale r\u00f3wnie\u017c park kulturowy o szczeg\u00f3lnej warto\u015bci dla kultury.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Rekordowym rokiem by\u0142 2017 roku, kiedy lista pomnik\u00f3w historii poszerzy\u0142a si\u0119 o 21 obiekt\u00f3w, co by\u0142o zwi\u0105zane z projektem \u201e100 Pomnik\u00f3w Historii na 100-lecie odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci\u201d. W 2018 roku, 17 zabytk\u00f3w uzupe\u0142ni\u0142o t\u0119 list\u0119, a setnym pomnikiem historii zosta\u0142a Stocznia Gda\u0144ska. Na pocz\u0105tku roku 2024 mamy ju\u017c 126 pomnik\u00f3w historii, najwi\u0119cej, bo 14 w wojew\u00f3dztwie ma\u0142opolskim. Spodziewa\u0107 si\u0119 mo\u017cna, \u017ce lista ta w roku jubileuszowym wyd\u0142u\u017cy si\u0119 znowu, jest jeszcze wiele unikalnych miejsc w Polsce, kt\u00f3re warte s\u0105 wyr\u00f3\u017cnienia, a Narodowy Instytut Dziedzictwa w 2023 roku opracowa\u0142 17 opinii w zwi\u0105zku z nowymi propozycjami pomnik\u00f3w historii.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><strong>W jaki spos\u00f3b zabytek staje si\u0119 pomnikiem historii?<\/strong><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Procedura uznania za pomnik historii jest d\u0142ugotrwa\u0142a, drobiazgowa i anga\u017cuje najwa\u017cniejsze instytucje zajmuj\u0105ce si\u0119 ochron\u0105 zabytk\u00f3w w Polsce. Propozycj\u0119 uznania za pomnik historii zg\u0142aszaj\u0105cy sk\u0142ada do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, za po\u015brednictwem i po zaopiniowaniu przez Wojew\u00f3dzkiego Konserwatora Zabytk\u00f3w. Nast\u0119pnie Departament Ochrony Zabytk\u00f3w Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje to zg\u0142oszenie do Narodowego Instytutu Dziedzictwa, kt\u00f3ry wydaje opini\u0119 co do zasadno\u015bci propozycji uznania obiektu za pomnik historii. Zaopiniowane przez NID zg\u0142oszenie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego przedk\u0142ada do akceptu Radzie Ochrony Zabytk\u00f3w. Po wyra\u017ceniu pozytywnej opinii przez Rad\u0119 Ochrony Zabytk\u00f3w, Departament Ochrony Zabytk\u00f3w przekazuje dokumentacj\u0119 zg\u0142oszenia do NID, kt\u00f3ry przygotowuje projekt rozporz\u0105dzenia Prezydenta RP wraz z uzasadnieniem i za\u0142\u0105cznikiem graficznym. Ostateczny projekt rozporz\u0105dzenia przechodzi jeszcze raz przez r\u0119ce Ministra, a nast\u0119pnie trafia do Prezydenta RP, kt\u00f3ry uznaje obiekt za pomnik historii, okre\u015blaj\u0105c jego granice.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><p class=\"MsoNormal\" style=\"text-align:justify;line-height:normal\"><b>Oznakowania i informacje<\/b><\/p>Pomniki historii posiadaj\u0105 w\u0142asne logo wykorzystywane do oznaczenia obiektu w terenie oraz we publikacjach maj\u0105cych na celu popularyzacj\u0119 zabytku. Baza wiedzy na temat wszystkich pomnik\u00f3w historii znajduje si\u0119 na stronie zabytek.pl, a informacje szczeg\u00f3\u0142owe na temat procedury na stronie nid.pl. Na kanale YouTube TVNID zapraszamy do obejrzenia serii film\u00f3w o wybranych pomnikach historii.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[3,109],"tags":[],"class_list":["post-15854","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-pomniki-historii"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.5 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>30 lat pomnik\u00f3w historii - NID<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nid.pl\/en\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"30 lat pomnik\u00f3w historii - NID\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W 2024 roku mija 30 lat odk\u0105d pierwsze zabytki otrzyma\u0142y status pomnika historii. Dzisiaj na li\u015bcie znajduje si\u0119 126 pomnik\u00f3w historii, kt\u00f3re decyzj\u0105 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nid.pl\/en\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"NID\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-01-19T14:30:53+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-04-19T08:03:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie-1024x683.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Barbara Halliop\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@NarIDpl\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@NarIDpl\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Barbara Halliop\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\"},\"author\":{\"name\":\"Barbara Halliop\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15\"},\"headline\":\"30 lat pomnik\u00f3w historii\",\"datePublished\":\"2024-01-19T14:30:53+00:00\",\"dateModified\":\"2024-04-19T08:03:03+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\"},\"wordCount\":933,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png\",\"articleSection\":[\"Aktualno\u015bci\",\"Pomniki historii\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\",\"name\":\"30 lat pomnik\u00f3w historii - NID\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png\",\"datePublished\":\"2024-01-19T14:30:53+00:00\",\"dateModified\":\"2024-04-19T08:03:03+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png\",\"width\":1857,\"height\":1238,\"caption\":\"\u017belazny Most Wisz\u0105cy wybudowany w 1827 roku w gminie Ozimek w wojew\u00f3dztwie opolskim\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/nid.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"30 lat pomnik\u00f3w historii\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/\",\"name\":\"NID\",\"description\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/nid.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#organization\",\"name\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png\",\"width\":200,\"height\":197,\"caption\":\"Narodowy Instytut Dziedzictwa\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek\",\"https:\/\/x.com\/NarIDpl\",\"https:\/\/www.instagram.com\/nid.pl\/?hl=pl\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/narodowy-instytut-dziedzictwa\",\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCQXuhKa2uHtmNvLRUSx40JA\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15\",\"name\":\"Barbara Halliop\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1776235314\",\"contentUrl\":\"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1776235314\",\"caption\":\"Barbara Halliop\"},\"url\":\"https:\/\/nid.pl\/en\/author\/bhalliop\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"30 lat pomnik\u00f3w historii - NID","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nid.pl\/en\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"30 lat pomnik\u00f3w historii - NID","og_description":"W 2024 roku mija 30 lat odk\u0105d pierwsze zabytki otrzyma\u0142y status pomnika historii. Dzisiaj na li\u015bcie znajduje si\u0119 126 pomnik\u00f3w historii, kt\u00f3re decyzj\u0105 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury [&hellip;]","og_url":"https:\/\/nid.pl\/en\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/","og_site_name":"NID","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/zabytek","article_published_time":"2024-01-19T14:30:53+00:00","article_modified_time":"2024-04-19T08:03:03+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie-1024x683.png","type":"image\/png"}],"author":"Barbara Halliop","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@NarIDpl","twitter_site":"@NarIDpl","twitter_misc":{"Written by":"Barbara Halliop","Estimated reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/"},"author":{"name":"Barbara Halliop","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15"},"headline":"30 lat pomnik\u00f3w historii","datePublished":"2024-01-19T14:30:53+00:00","dateModified":"2024-04-19T08:03:03+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/"},"wordCount":933,"publisher":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png","articleSection":["Aktualno\u015bci","Pomniki historii"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/","url":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/","name":"30 lat pomnik\u00f3w historii - NID","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png","datePublished":"2024-01-19T14:30:53+00:00","dateModified":"2024-04-19T08:03:03+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#primaryimage","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Zelazny-Most-Wiszacy-wybudowany-w-1827r.-gmina-Ozimek-woj-opolskie.png","width":1857,"height":1238,"caption":"\u017belazny Most Wisz\u0105cy wybudowany w 1827 roku w gminie Ozimek w wojew\u00f3dztwie opolskim"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nid.pl\/2024\/01\/19\/30-lat-pomnikow-historii\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/nid.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"30 lat pomnik\u00f3w historii"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nid.pl\/#website","url":"https:\/\/nid.pl\/","name":"NID","description":"Narodowy Instytut Dziedzictwa","publisher":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nid.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/nid.pl\/#organization","name":"Narodowy Instytut Dziedzictwa","url":"https:\/\/nid.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/logoRedDark.png","width":200,"height":197,"caption":"Narodowy Instytut Dziedzictwa"},"image":{"@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/zabytek","https:\/\/x.com\/NarIDpl","https:\/\/www.instagram.com\/nid.pl\/?hl=pl","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/narodowy-instytut-dziedzictwa","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCQXuhKa2uHtmNvLRUSx40JA"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/1b690a8998a5111cfb9f0ffe24195a15","name":"Barbara Halliop","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/nid.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1776235314","contentUrl":"https:\/\/nid.pl\/wp-content\/litespeed\/avatar\/924046d17dd0c842c9fa9ccf489bc6dc.jpg?ver=1776235314","caption":"Barbara Halliop"},"url":"https:\/\/nid.pl\/en\/author\/bhalliop\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15854","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15854"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15854\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15856"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15854"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15854"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nid.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15854"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}